HET ALTERNATIEF VOOR EEN BELGISCHE ENERGIETRANSITIE ZONDER SCHADELIJK IMPACT
Een toekomstgericht alternatief zonder kankerrisico's voor 8 Belgische hoogspanningsprojecten
De uitbreiding van het hoogspanningsnet voor de verdere ontwikkeling van de energietransitie is dringend en noodzakelijk. Technologisch bestaat nu recent de mogelijkheid om dit voor meerdere projecten samen op een maatschappelijk verantwoorde manier te realiseren die ook in andere Europese landen wordt toegepast. Het kan nu ook zonder blijvende schadelijke impact op de gezondheid en het leefmilieu van de bevolking. Een nieuwe bovengrondse hoogspanningslijn heeft namelijk een minimale levensduur van 50 jaar en zal dus de toekomst van veel betrokken gemeenten bepalen gedurende meerdere generaties. Het alternatief voor de 8 hoogspanningsprojecten heeft betrekking op meer dan honderd Belgische gemeenten. Het biedt toekomstgericht veilige mogelijkheden voor zowel de aanleg van nieuwe grote verbindingen als de ontlasting van bestaande hoofdverbindingen van het Belgische hoogspanningsnet.
Op vrijdagavond 23 februari 2024 zal onderzoeker Filip Vanaeken het alternatief voorstellen aan bevoegde en betrokken politici op alle niveaus. Tijdens de presentatie zal er worden aangetoond dat er wel degelijk een maatschappelijk verantwoorde oplossing bestaat voor de complexe uitbreiding van het Belgische net, en als onderdeel van het Europese hoogspanningsnet. De voorgestelde realisatie van onder meer de nieuwe hoogspanningslijn Ventilus doorheen West-Vlaanderen kan echter overduidelijk nog vele jaren vertragingen blijven oplopen. Zolang bevoegd Vlaams minister Demir (N-VA) en federaal minister Tinne Van der Straeten (GROEN) het mensenrecht en grondrecht van de Belgische bevolking op een gezond leefmilieu wil blijven schenden, gaan de jaren tot een herstart en de kosten blijven toenemen. Het Grondwettelijk Hof oordeelde bijvoorbeeld reeds dat de enkele Watt hoogfrequente straling van de digitale elektriciteitsmeter een aantasting was van het Recht op een gezond leefmilieu. Nu proberen de bevoegde ministers 80 km hoogspanningslijn boven woningen vergund te krijgen met 6.000.000.000 Watt laagfrequente straling die honderden meters ver recht door alles gaat. Een honderdtal wetenschappelijke onderzoeken geven reeds , hersentumoren en Alzheimer. De minimale jaargemiddelde stralingsbelasting van 12 microTesla zou bij Ventilus reeds minstens 30 maal de grenswaarde van 0,4 microTesla bedragen met belastingpieken tot meer dan 40 microTesla. Die 0,4 microTesla is de waarde waarbij er op basis van internationale wetenschappelijke onderzoeken consensus is dat er vanaf deze waarde met de wisselvelden van hoogspanningslijnen statistische verbanden en zelfs aanwijzing voor een oorzakelijke verbanden zijn met onder meer bij kinderen leukemie en hersentumoren, en bij volwassenen leukemie. Er zijn ook aanwijzingen dat de blootstelling aan de schadelijke wisselvelden een verhoogd risico inhoudt voor onder meer bij kinderen voor lymfomen, en bij volwassenen borstkanker, kersenkanker, alvleesklierkanker, ALS, Alzheimer en vrouwelijke onvruchtbaarheid.
De betrokken bevolking, ondernemingen en lokale besturen gaan de grootschalige impact voor de komende 50 jaar duidelijk niet aanvaarden bij Ventilus doorheen West-Vlaanderen, maar ook niet bij de 84 km nieuwe hoogspanningslijn doorheen Henegouwen met het project Boucle du Hainaut. Voor de voorstelling werden nu op politiek lokaal niveau enkel de burgemeesters uitgenodigd van de betrokken gemeenten in het project Ventilus (nieuwe lijn en verzwaring) en Stevin (verzwaring huidige capaciteit). Volgens het huidig voorstel zouden deze twee verbindingen namelijk de zwaarst belaste hoogspanningsverbindingen van België worden, in jaargemiddelde belasting zelfs hoogstwaarschijnlijk de zwaarst belaste verbindingen van Europa. Over de bijkomende langdurige impact op de gezondheid en het leefmilieu, is wereldwijd zelfs nog geen wetenschappelijke kennis bij deze extreme hoge belastingen.
Toekomstgericht en kostenbesparend dienen de bevoegde politici voor de bevolking hun politieke verantwoordelijkheid te nemen tegenover de bevolking. Belanghebbend netbeheerder Elia dient te worden verplicht om komende nieuwe projecten enkel nog te realiseren zonder bijkomende langdurige impact op de gezondheid en het leefmilieu. Technologisch bestaan die veilige mogelijkheden, die zelfs door Elia reeds werden voorgesteld maar in 2022 politiek onder tafel werden geschoven. Het alternatief werd verder uitgewerkt rekening houdend met de technologie die in andere Europese landen wordt toegepast.
Het is nu aan Vlaams minister Demir (N-VA) en federaal minister Tinne Van der Straeten (GROEN) om te bepalen of zij uit politieke belangen de Belgische energietransitie gaan doen stilvallen met een kost van miljarden euro's voor de bevolking en de economie. Hopelijk kennen deze ministers en niet enkel de rechters, de gewestelijke, nationale, Europese en wereldwijde rechten op een gezond leefmilieu. In juli 2022 beslisten de Verenigde Naties bovendien dat het recht op een schoon, gezond en duurzaam leefmilieu een mensenrecht is.
De aanwezige politici op de voorstelling van het alternatief zullen reeds een zicht geven op welke politieke partijen en niveaus werkelijk nog begaan zijn met de toekomst en het leefmilieu van vele tienduizenden betrokkenen van meer dan honderd gemeenten doorheen België.
De presentatie van het alternatief met bijkomende informatie zal voor iedereen op deze website raadpleegbaar zijn vanaf 24 februari 2024.
Deze website gaat uit van adviserend onderzoeker Filip Vanaeken van onderzoekkantoor Adexon Expertises met de bedoeling om aan te tonen dat er nu reeds maatschappelijk verantwoorde alternatieven bestaan die geen langdurige schadelijke impact hebben. Daarbij wordt het grondrecht en mensenrecht op een gezond leefmilieu wel gerespecteerd.
Filip Vanaeken van onderzoekkantoor Adexon Expertises – filip@adexonexpertises.be